معیارهای کلامی کفر از منظر فریقین با تأکید بر آیات و روایات

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

چکیــده
بحث از کفر هم در کلام و هم در فقه مطرح و برای هر کدام معیارهایی ذکر شده است. هدف از این مقاله روشن ساختن معیارهای کفر در اسلام است. تحلیل و توصیف معیار های کفر در پرتو آیات و روایات و ارائۀ نظریه‌ای منسجم در باب آن مسئلۀ این پژوهش است. ره‏آورد این پژوهش نشان می‏دهد که انکار و تکذیب خدا، رسول خدا| و معاد سه معیار مشترک کفر است که هم در قرآن و روایات آمده است و هم امامیه و اهل تسنن به آن معتقد هستند. اما در مورد برخی از معیارها، مانند ضروری دین، تشبیه وتوصیف خدا به خود و سبّ و لعن خدا و پیامبر بین این دو دسته اختلاف نظر وجود دارد. به نظر می رسد برای حفظ جامعۀ معاصر از آسیب های عدم شناخت مرز اسلام و کفر، شفاف‏سازی صحیح اسلام و کفر، تفکیک وهابیت از اهل سنت و شناخت مرزهای غلو از تکریم و همچنین شناخت زمینه‏ها و ریشه‏های تکفیر در عرصۀ نظری و عملی از اقدامات بایسته است.

کلیدواژه‌ها