رابطه عقل و وحی در دیدگاه آیت الله جوادی آملی و نصر حامد ابوزید/ محمدحسین صادقی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

رابطه وحی، نقل و عقل، موضوع مهم و بحث‎برانگیز در اندیشۀ
اسلامی و غیر اسلامی بوده و هست. در جهان اسلام تعیین موضع نسبت به چگونگی رابطه
فوق، جایگاه معرفتی هریک، ملاک مهم در دسته‎بندی فرقه‎ها و جریان‎های اسلامی بوده
و هست و پیامدهای مهم در حیات فکری و اجتماعی مسلمانان دارد. این نوشته با روش
توصیفی ـ تحلیلی دیدگاه آیت الله جوادی و نصر حامد ابوزید را در موضوع رابطه وحی،
نقل و عقل ، گزارش و تحلیل می‌کند. نتایج به دست آمده نشان می دهد که آیت الله
جوادی، وحی را که در دسترس پیامبر
a و معصومان می‎داند،
مشرف برحقایق و واقعیات هستی می‎بیند و با مهم دیدن نقش معرفتی عقل ناب، آن را
کاشف از پاره‎ای واقعیات و حقایق می‎داند و از این رهگذر به محدودیت عقل حکم کرده
و بحث تعارض عقل و وحی را غیر قابل طرح می‏‌داند و در عوض به تعارض عقل و نقل می‎پردازد؛
لیکن ابوزید با غیر قابل دسترسی دیدن وحی، نص را متن زبانی می‎داند که از قواعد
زبان و فرهنگ زمانه، تبعیت می‎کند. بدین‎گونه نقش خواننده و عقل زمان‎مند و
مکانمند او را، در فهم و تأویل متن، پر رنگ می‎یابد و ناسازگاری یا تعارض احیانی
را به سود عقل پایان می
برد

کلیدواژه‌ها